काठमाण्डौं २० चैत्र : प्रेस काउन्सिल नेपालले अनलाइन पत्रकारितालाई व्यवस्थित र जिम्मेवार बनाउन ‘पत्रकार आचारसंहिता अभिमुखीकरण कार्यक्रम’लाई तीव्र बनाएको छ ।

काउन्सिलको पछिल्लो अभियानअन्तर्गत अनलाइन दर्ताअघि सञ्चालक, सम्पादक र प्रतिनिधिले अनिवार्यरूपमा अभिमुखीकरणमा सहभागी हुने कार्यक्रम ल्याएको हो । काउन्सिलले आचारसंहिता र विभिन्न निर्देशिकाबारे जागरण ल्याउन विज्ञहरूको रोष्टर बनाई अभिमुखीकरण सुरू गरेको छ ।

यो अभियान अन्तर्गत आईतबार विज्ञ पत्रकारद्वय एकराज पाठक र अनिता विन्दुले अभिमुखीकरण कक्षा लिए ।

नेपाल पत्रकार महासङ्घका अध्यक्ष विपुल पोख्रेलले महासंघ र प्रेस काउन्सिलले संयुक्तरूपमा जारी गरेको आचारसंहिता पत्रकारको मुलमन्त्र भएको बताए ।

उनले पत्रकारको निश्चित उद्देश्य र चरित्र हुुने भएकाले समाजमा पत्रकारिताको माध्यमबाट सकारात्मक सन्देश प्रवाह गर्दै असल चरित्र निमार्णको लागि ‘पत्रकार आचारसंहिता अभिमुखीकरण कार्यक्रम’ काउन्सिलले शुरू गरेको उल्लेख गरे ।

पत्रकारको साझा र विशिष्ट किसिमका चरित्रबाटै सत्यतथ्य र सन्तुलित समाचारको सम्प्रेषण गर्न सकिने अन्यथा समाजमा नकारात्मक सञ्चार हुने उनको भनाइ थियो । पत्रकारितामा सानो गल्तीले ठूलो दुर्घटना निम्ताउने भएकाले सावधानी अपनाउनुपर्ने भन्दै काउन्सिलको यो अभियान स्वागतयोग्य भएको अध्यक्ष पोखरेलको भनाइ थियो ।

प्रेस काउन्सिलका अध्यक्ष बालकृष्ण बस्नेतले काउन्सिलले जिल्ला जिल्लामा गएर आचारसंहिता जागरण अभियान गर्दै गरेकोमा नयाँ अनलाइन सूचीकरण हुँदा अनिवार्य आचारसंहिता अभिमुखीकरणमा सामेल हुनुपर्ने अभ्यासले सचेतना बढ्ने विश्वास व्यक्त गरे ।

पत्रकारितालाई मर्यादित गराउन अनुगमन र कारबाहीमात्र भन्दा पनि आचारसंहिता शिक्षासमेत व्यापक बनाउन आवश्यक रहेको आवश्यकता महशुस गर्दै काउन्सिलले यस कार्यक्रमको थालनी गरेको बताए । पछिल्लो समय अनलाइनलाई व्यवस्थित गर्न सरोकारवाला निकायसँग समन्वय गरी काम भइरहेको भन्दै अध्यक्ष बस्नेतले प्रेस स्वतन्त्रता र उत्तरदायी पत्रकारिता एकै सिक्काका दुई पाटा भएको भन्दै उनले अभिमुखीकरणलाई निरन्तरता दिने बताए ।

विज्ञका रुपमा राससका प्रधानसम्पादक एकराज पाठकले पत्रकार आचारसंहिताको पालनाबाट मात्रै स्वच्छ पत्रकारिताको विकास हुने बताए । प्रेस काउन्सिल नेपालले आईतबार सभाहलमा गरेको ‘पत्रकार आचारसंहिता अभिमुखीकरण कार्यक्रम’ मा उनले पत्रकारिता हतारको साहित्य भएको भन्दै सजगता अपनाउनुपर्ने बताए । आचारसंहिता सुनेको विषय भएपनि धेरैलाई यसबारे जानकारी नहुँदा सबैले आचारसंहिताबारे जान्नै पर्ने भएकाले यस्ता कार्यक्रम राखिएको उनले बताए ।

नेपाल पत्रकार महासङ्घका पूर्व उपाध्यक्ष अनिता विन्दुले काउन्सिलले जारी गरेको विभिन्न निर्देशिकाबारे जानकारी दिदै आचारसंहिताले समेट्न नसकेका कुरा निर्देशिकामा आएको बताए । उनले महिला उत्तरदायी सञ्चार निर्देशिका–२०७६, अपाङ्गतामैत्री सञ्चार निर्देशिका – २०७३, बालमैत्री सञ्चार निर्देशिका–२०७३ मा उल्लेख प्रावधानहरुबारे जानकारी दिए ।

निर्देशिकामा सञ्चार माध्यम र सञ्चारकर्मीले समाचार सामग्री प्रकाशन/प्रसारण गर्दा ध्यान दिनुपर्ने, विषय, शब्दावली, उखानटुक्काबारे जानकारी दिइएको भन्दै निर्देशिकाको अध्ययन गरी पत्रकारले समाचार सम्प्रेषण गर्नुपर्ने उल्लेख गरे ।

काउन्सिलका मुख्य अधिकृत झबिन्द्र भुसालले सहजिकरण गरेको कार्यक्रममा काउन्सिलका उपप्रशासकीय अधिकृत रामशरण बोहरालगायत भौतिकरूपमा र जुममार्फत अनलाइन सञ्चालक/सम्पादक/रिपोर्टर सहभागी थिए ।

कार्यक्रममा नयाँ दर्ता भएका अनलाइनका प्रकाशक, सम्पादक, प्रतिनिधिलाई आचारसंहिता र सञ्चारसम्बन्धी विभिन्न निर्देशिकाबारे विज्ञद्वारा अभिमुखीकरण गराइएको हो । अब अनलाइन सूचीकरणको प्रमाणपत्र लिनुअघि अभिमुखिकरणलाई काउन्सिलले अनिवार्य गरेको छ ।